Giữa môi trường giáo dục đại học, nơi mỗi ngày diễn ra những giờ học, giờ nghiên cứu và các hoạt động rèn luyện của cán bộ, giảng viên, sinh viên, một không gian dành riêng để tìm hiểu về Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại tỉnh Lào Cai đang trở thành địa chỉ giáo dục trực quan, sinh động. Không chỉ lưu giữ những tư liệu quý về Người, không gian ấy còn góp phần đưa việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trở nên gần gũi, thường xuyên hơn với cán bộ, giảng viên và sinh viên.
Từ không gian thực…
Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh tại Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại tỉnh Lào Cai được xây dựng với diện tích khoảng 50 m², tổng kinh phí đầu tư 100 triệu đồng. Không quá rộng về diện tích nhưng cách bài trí, lựa chọn tư liệu đã tạo nên một không gian trang trọng, giàu tính giáo dục. Tại đây, những hình ảnh về cuộc đời, sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh được giới thiệu bằng các ấn phẩm, bài viết của Bác và những tác phẩm viết về Người. Đặc biệt, trong không gian còn có các mô hình trực quan sinh động về Chủ tịch Hồ Chí Minh theo chủ đề như “Hành trình ra đi tìm đường cứu nước”; “Hành trình dấu chân – Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh”; “Cuộc đời, sự nghiệp và những dấu mốc quan trọng” “Lời dạy của Bác”; “Những việc làm của đoàn viên, sinh viên làm theo lời Bác”… Qua hệ thống tranh ảnh, tư liệu được sắp xếp theo các nội dung phù hợp, người xem có thể tìm hiểu thêm về hành trình hoạt động cách mạng, tư tưởng, đạo đức, phong cách của vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc.
Điều đáng nói là không gian được xây dựng không đơn thuần như một nơi trưng bày hiện vật, tư liệu mà hướng đến trở thành một địa chỉ sinh hoạt văn hóa, giáo dục chính trị, tư tưởng trong Phân hiệu. Cán bộ, giảng viên, sinh viên có thể tìm đến đây để đọc, xem, trao đổi và tự mình khám phá những câu chuyện, bài học từ cuộc đời và sự nghiệp của Bác.
Trong môi trường đại học, nơi sinh viên là những người trẻ đang hình thành thế giới quan, nhân sinh quan và những giá trị sống của mình, cách giáo dục bằng những hình ảnh, câu chuyện và tư liệu cụ thể có ý nghĩa đặc biệt. Những lời dạy giản dị của Bác về học tập, lao động, đạo đức, trách nhiệm với cộng đồng, tinh thần tự học và ý chí vươn lên là những bài học gần gũi với mỗi sinh viên.
Từ những trang viết, bức ảnh, ấn phẩm được trưng bày, việc tìm hiểu về Bác không còn chỉ dừng lại ở những nội dung trong sách vở hay các buổi sinh hoạt chính trị, mà trở thành một trải nghiệm trực quan, góp phần khơi dậy nhu cầu tự học, tự tìm hiểu của người trẻ.
NGƯT, TS Vũ Thị Bình, Phó Bí thư Đảng ủy Phân hiệu, cho biết việc xây dựng Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh vừa là thực hiện nhiệm vụ, vừa xuất phát từ mong muốn tạo thêm một địa chỉ để cán bộ, giảng viên và sinh viên thường xuyên tìm hiểu về cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng, đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đặc biệt, việc sinh viên tìm hiểu và tự thiết kế thực hiện các mô hình về cuộc đời, sự nghiệp của Bác đã là một hình thức nghiên cứu, học tập rất hiệu quả. Qua đó, góp phần cụ thể hóa việc học tập và làm theo Bác bằng những hình thức thiết thực, phù hợp với môi trường giáo dục đại học.
Theo đồng chí Vũ Thị Bình, các tác phẩm, mô hình trưng bày trong Không gian là tâm huyết sưu tầm, thiết kế của các thầy cô, đảng viên trong toàn đảng bộ cùng sự tham gia nhiệt tình của sinh viên đang học tập tại Phân hiệu. Điều quan trọng không phải là xây dựng một không gian thật lớn hay trưng bày thật nhiều tư liệu, mà là làm thế nào để không gian thực sự được sử dụng, trở thành nơi mỗi người có thể tìm thấy những điều bổ ích cho công việc, học tập và rèn luyện của mình.
Đến không gian số.
Cùng với Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh thực được xây dựng tại tòa nhà Thư viện của Phân hiệu, Đảng bộ Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại tỉnh Lào Cai đã thiết kế chuyên mục Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh trên môi trường số thông qua website của Phân hiệu.
Nếu không gian thực tạo ra điểm đến trực tiếp thì không gian văn hóa trên website mở rộng khả năng tiếp cận đến đông đảo cán bộ, giảng viên, sinh viên và bạn đọc. Tại đây, nhiều bài viết, câu chuyện về Chủ tịch Hồ Chí Minh và những bài học và giá trị mà Bác để lại cho các thế hệ hôm nay được đăng tải, giới thiệu.
Cách làm này phù hợp với xu thế chuyển đổi số trong giáo dục, đồng thời tạo điều kiện để việc học tập và làm theo Bác không bị giới hạn bởi không gian, thời gian. Sinh viên có thể tìm hiểu tư liệu ngay trên máy tính, điện thoại; cán bộ, giảng viên có thể chia sẻ những bài viết hữu ích đến đồng nghiệp, người học.
Đặc biệt, việc kết hợp giữa không gian trực tiếp và không gian số kỳ vọng mang lại hiệu quả cao hơn: Những tư liệu được giới thiệu tại không gian thực có thể gợi mở nhu cầu tìm hiểu sâu hơn trên môi trường mạng; ngược lại, những nội dung trên website có thể dẫn người đọc đến với không gian thực để trực tiếp xem, đọc và trải nghiệm. Một điểm thú vị, là ngay tại các mô hình trong không gian thực, các cán bộ, giảng viên và sinh viên đã tạo mã QR để hỗ trợ người xem tra cứu tư liệu nhanh chóng, thuận tiện.
Trong bối cảnh các cơ sở giáo dục đại học đang đẩy mạnh chuyển đổi số, đây cũng là cách để những giá trị truyền thống được tiếp cận bằng phương thức mới, gần hơn với đời sống và thói quen tiếp nhận thông tin của thế hệ trẻ.
Để việc học Bác trở thành hành động
Xây dựng Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh là một việc làm cụ thể, nhưng ý nghĩa lớn hơn nằm ở cách không gian ấy được khai thác để biến những giá trị được trưng bày thành nhận thức và hành động trong thực tiễn.
Đối với cán bộ, giảng viên, học tập và làm theo Bác trước hết thể hiện ở tinh thần trách nhiệm, tận tụy với công việc, giữ gìn phẩm chất đạo đức nhà giáo, chủ động đổi mới phương pháp giảng dạy, nghiên cứu khoa học và phục vụ người học.
Đối với sinh viên, những bài học từ Bác có thể bắt đầu từ những việc rất gần gũi: chăm chỉ học tập, chủ động nghiên cứu, sống có kỷ luật, có trách nhiệm với tập thể, biết chia sẻ với cộng đồng và không ngừng rèn luyện bản thân.
Bởi vậy, Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh tại Phân hiệu không chỉ là nơi để “nhìn lại” mà còn hướng đến “làm theo”. Mỗi bức ảnh, mỗi trang tư liệu, mỗi mô hình, mỗi câu chuyện về Bác nếu được tiếp nhận bằng sự chủ động sẽ có thể trở thành một gợi mở cho hành động cụ thể của mỗi cán bộ, giảng viên, sinh viên.
Từ một không gian thực 50 m², với những tư liệu được chọn lọc, với những ứng dụng công nghệ và sự kết nối không gian mạng, Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại tỉnh Lào Cai đang từng bước tạo dựng một không gian văn hóa về Người rộng lớn và tiện ích, để hình ảnh, tư tưởng và những giá trị đạo đức cao đẹp của Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tục được lan tỏa trong môi trường giáo dục; để việc học tập và làm theo Bác không chỉ hiện diện trong những buổi sinh hoạt chính trị, những khẩu hiệu hay chuyên đề, mà dần trở thành một phần trong đời sống học tập, công tác và rèn luyện hằng ngày của mỗi người.
Trương Lân – Phòng HCTH
